Wie blind of slechtziend wordt als 65-plusser moet niet rekenen op een
tegemoetkoming van de overheid. Nochtans stijgen oogaandoeningen met de
ouderdom. Met de vergrijzing van de bevolking grijpen dus steeds meer
blinden naast steun. Het VAPH steunt enkel blinden en slechtzienden bij wie
de oogaandoening voor hun 65ste is vastgesteld. Eigenlijk moet je dus hopen
dat je vroeg genoeg blind wordt...
"Met hulp van het VAPH (Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap)
zou ik spraaksoftware kunnen kopen voor mijn computer", getuigt Alfons
Aertgeerts, 70 jaar en zwaar slechtziend. "Dan kon ik e-mailen met mijn
kleinkinderen. Helaas heb ik uit eigen zak al een aantal dringendere
hulpmiddelen moeten aanschaffen. Een computer zou mijn leven aangenamer
maken, maar is te duur."
Alfons Aertgeerts was 65 toen zijn ogen beschadigd raakten tijdens een
laserbehandeling. Als diabeet moest hij regelmatig naar de oogarts omdat
suikerziekte de bloedvaten in de ogen doet uiteenspatten. "Die krasjes in
mijn ogen konden worden opgelapt met een laser", vertelt Alfons. "Maar het
effect bleek van heel korte duur. Na tien weken van regelmatige
laserbehandeling was mijn zicht enorm achteruit gegaan in plaats van
verbeterd. Ik zocht hulp bij een professor, maar zelfs vijf operaties konden
de schade niet ongedaan maken." Inmiddels was Alfons 66 en zwaar
slechtziend. "Tv-kijken en lezen kan ik niet meer en verder is alles wat op
meer dan drie meter afstand ligt onherkenbaar", aldus Alfons. Hij schafte
zich enkele hulpmiddelen aan om zijn visuele handicap draaglijk te maken. Zo
kocht hij een leesloep van 4.500 euro om zijn post te kunnen lezen. Als
boekenliefhebber investeerde hij ook in een daisyspeler om luisterboeken af
te spelen. Maar zoiets kost 500 euro. Blinden en slechtzienden krijgen
normaal een flinke tegemoetkoming van het VAPH voor de aanschaf van
dergelijke hulpmiddelen. Alfons niet omdat hij ouder was dan 65 toen hij
slechtziend werd.
Het VAPH steunt enkel blinden en slechtzienden bij wie de oogaandoening voor
hun 65ste is vastgesteld. "Eigenlijk moet je dus hopen dat je vroeg genoeg
blind wordt", reageert Alfons. Ook Ria Decoopman, blinde politica van CD&V,
klaagt de sociale ongelijkheid aan. "Het is vooral onrechtvaardig omdat de
meeste blinden en slechtzienden, zo'n 70 procent, ouder zijn dan 65. Dat
aantal groeit met de vergrijzing van de bevolking. Voor de overheid betekent
het dus extra kosten als ze de 65-jaarregel zouden aanpassen. Gezien de
crisis wordt een oplossing vinden erg moeilijk, maar ik denk aan een
uitleendienst van hulpmiddelen." Decoopman ziet het probleem ook ruimer. "De
kracht van blinden is tegelijkertijd hun zwakte", gaat de politica verder.
"De mate van een handicap wordt vandaag bepaald op basis van een aantal
vragen die polsen naar de zelfredzaamheid. Hoe lager de zelfredzaamheid, hoe
hoger de score en hoe groter de tussenkomst van het VAPH. Blinden en
slechtzienden scoren laag omdat die vragen geen rekening houden met onze
specifieke handicap. Op de vraag "Kan je jezelf aankleden?" antwoorden
blinden: "Ja". Maar dat antwoord betekent niet dat we de weg naar de
kleerkast vinden. Door op heel wat van dergelijke vragen "Ja" te antwoorden,
grijpen we naast bepaalde tegemoetkomingen en persoonsgebonden assistentie.
Vreemd genoeg belet de mogelijkheid van blinden om een zelfstandig leven uit
te bouwen net het krijgen van de middelen die daarvoor nodig zijn."